ویلایی ها،عاشقانه ای پردرد

تحلیل و توصیف کوتاه مهران راستی بر فیلم ویلایی ها ساخته منیره قیدی

ویلایی ها بر خلاف نامش که عموماً یادآور تجمل و استغناء و کاخ نشینیست؛ داستانی سراسر سختی و رنج را نقل کرده و خود دربردارنده‎ی کنایه ای طنزگونه و زیرکانه است، تا هدف قرار دهد نگاه های آزاردهنده‎ای را که خانواده‎های ایثارگر را مورد طعن و تمسخر قرار می دهند. پس آغاز هنرمندانه‎‎ی اثر از نام اوست.
توصیف و تحلیل فیلم سینمایی ویلایی ها
پریناز ایزدیار در نمایی از ویلایی ها

روایت فیلم همچون زمانه‎ی داستان، ساده، بی پیرایه و دلنشین است. زمانه‎ی حضور، زمانه‎ی حماسه و ایثار، هنگامه‎ی فخر و غرور. حماسه و ایثاری که فخرش را تنها شهدا رقم نزدند، بلکه یاران و همراهانی نهان در پس پرده‎ی حجاب و حیاء داشتند.

آری همسران شهدا، دلاورانی خاموشند و همچون گوهرانی در صدف می درخشند که هر چشمی یارای دیدارشان را ندارد و هر فکری توان درکشان را و هر دلی تاب و توان رنجشان. رنج این شیرزنان دلاور کم از رنج و زحمت همسران دلیرشان ندارد.
تصویرگری فیلم در جهت این مجاهدت های ناسروده بوده و موفقیت آن تنها در گزینش موضوع نبوده و نیست؛ بلکه با کشش در خطوط تعلیق مختلف و در عین حال مشابه اثرست، هر زن رزمنده با شخصیت پردازی خاص خود و انتظار زجرآور بازگشت شوهر، یکی از خطوط تعلیق فیلم را می سازد.

توصیف و تحلیل فیلم سینمایی ویلایی ها

زنی که مشتاق رفتن به خارج و زندگی در کشور بیگانه است؛ زن حزب اللهی(خانم خیری) که خالصانه و خاضعانه همکار و همیار همسر رزمنده و ستون و مدیر همسران ایثارگر دیگرست؛ زن ساده و جوان باردار؛ زن سنتی و دلسوز که در سرپرستی کودکان اقامتگاه کمک حالست؛ مادر پیر غرغرو و دخترک جوان عاشق پیشه که عاشق رزمنده جوان است و او نیز دلباخته، که همین جوان عاشق از دیدار معشوقه اش گذشته و به مصاف دشمن میرود.

 

هر یک از آنها مشوّش و نگرانند، از هر خبری و هر صدایی که حاکی از خبریست، چه ماشین و چه موتورسیکلت، صداهایی دلهره آورند و در دل دردمند ویلایی ها لرزه می افکنند. چرا که هر پیامی میتواند پیام شهادت و جراحت محبوبشان باشد. چه شهادت و یا جراحت همسر یا فرزند یا پدر خودشان باشد، چه همسر و فرزند و پدر یکی دیگر از همسایگان ویلاییشان.

در عین حال عشق به همسر و فرزند و ناراحتی از شهادت عزیز دیگران که ندای سلامت عزیز خودشان نیز هست و تا حدی شادی آورست؛ دوگانه ای دردناک و هنرمندانه ساخته و به زیبایی اثر می افزاید. چرا که تا پیغامی میرسد، از لحظه شنیده شدن نوای دلهره آور موتور سیکلت و ماشین، تا روشن شدن نوع پیام که چه پیامیست و از لحظه ای که بر همگان روشن میشود که خبر خبر پرواز و شهادتست و شهادت چه کسیست.

توصیف و تحلیل فیلم سینمایی ویلایی ها

هیچ یک از ویلایی‎ها آرام و قرار ندارند؛ و افسوس که شادی و مسرت از سلامت محبوب؛ مستلزم شهادت دیگریست. در این رابطه‎ی‎ تلخِ لازم و ملزومی که در طول قصّه ایجاد میشود و واضح و آشکارست؛ برای هر یک از زنان قصه که هر بار عزیز خود را سالم و سلامت می یابند، در همین چند لحظه‎ تا مشخص شدن خبر که نفسی راحت کشیده و شاد میشوند؛ دچار عذاب وجدانی دوست داشتنی و جذاب شده تا به ظرافت های داستان بیافزایند و مخاطب را شیفته‎ی اثر کنند.
توصیف و تحلیل فیلم سینمایی ویلایی ها

اثر علاوه بر زیبایی‎های داستانی از سمبولیسم و نمادگرائی نیز بی بهره نیست؛ پیچ و خم جاده در سکانس های آغازین و پایانی فیلم، هنگام ورود مادر حمید به اقامتگاه ویلایی‎ها و خروج خانم خیری از آنجا؛ خود استعاره‎ای هنریست از سختی‎های سیر و سلوک عرفانی و معنوی تا مخاطب را به فکر فرو برد.

نظرات بسته شده است.