فقدان چهارچوب مناسب و نداشتن حد و حدود در زندگی

هفت اشتباه بزرگ پدران و مادران در تعلیم و تربیت کودکان، اشتباه ششم

اشتباه ششم: فقدان یک چهارچوب مناسب و نگذاشتن حد و حدود در زندگی فرزندان

در این بخش در مورد اهمیت برقرار کردن چهارچوب و حد و حدود در مورد تربیت فرزندان صحبت می کنیم.

اگر برای فرزندانمان Structure  و حد و حصری نگذاریم درست مانند این است که آن ها را در یک قایق در اقیانوس بیکران رها کنیم، بدون این که به آن ها پارو داده باشیم که بتوانند قایق را به سر منزل برسانند.

برای رفع این معضل به دو گونه می توانیم به فرزندانمان کمک کنیم.

 

روش اول

این که به آن ها یاد دهیم که چگونه خودشان پاسبان کار های خودشان باشند. معمولا این طریق، یعنی “Self- control”  از تمام “بکن” و “نکن” هایی که از بدو تولد از زبان پدر و مادر می شنوند به وجود می آید. این بکن نکن ها که بالاخره در اثر مرور زمان، در مغز و ضمیر ناخودآگاه کودک به تدریج جایگزین می شود، کم کم “Self- control” را به وجود می آورند.

فقدان یک چهارچوب و نداشتن حد و حدود در زندگی

به این صورت که هر زمان کودک کار ناشایستی انجام می دهد و ما او را از آن کار بر حذر می داریم و از او می خواهیم که دیگر آن کار را انجام  ندهد، این “نکن” ها در کودک درونی می شوند. در نتیجه هنگامی که او در موقعیتی قرار می گیرد که باید تصمیمی بگیرد و راه درست را انتخاب کرده و یک کار قانونی انجام دهد، به جای انتخاب راه نادرست و کار غیر قانونی، صدای کوچک درون او به دادش می رسد و او را از کار نامناسب باز می دارد، هر چند که آن کار غلط، لذت و خوشی بیشتری داشته باشد.
بسیاری از نوجوانان به خاطر همین صدای کوچک درون خود و کنترلی که روی اعمال خود دارند، می توانند حتی بر خلاف فشار ها و اصرار های اطرافیان خود، آن کاری را انجام دهند که می دانند درست است.

روش دوم

یاد دادن چهارچوب و حد و حدود به کودک این است که در خانه به طور مداوم و کامل از طریق پدر و مادر ها این چهارچوب و قوانین رعایت شده و در موردشان صحبت شود.

این در حقیقت ساده ترین راهی است که بسیاری از پدر و مادر های خوب و ماهر از آن برای تعلیم و تربیت کودکان خود استفاده می کنند، به خصوص در دوران طفولیت کودک که بهترین زمان یادگیری اوست.

این روش بدین گونه است که پدر و مادر برای انجام هر کار و تصمیمی، و برداشتن هر قدمی، صحبت می کنند، نه با فرزندانشان، بلکه در حال انجام دادن آن کار با خودشان. مثل” من دارم اتاقم را تمیز می کنم، چون اتاقم باید مرتب باشد”، ” الان می روم کمد لباس هایم را مرتب می کنم”، ” دارم لباس هایم را سر چوب لباس آویزان می کنم” و … .

فقدان چهارچوب مناسب و نداشتن حد و حدود در خانه

فرزند کوچک شما که شاید کنار دست شما ایستاده و به شما نگاه می کند، علاوه بر دیدن کاری که شما می کنید، از نظر فکری هم وارد جریان می شود. در نتیجه، این کلمات در ذهنش در اثر تکرار می ماند و آن وقت دلایل آن کار بخصوص و طریق انجام دادن آن کار نیز در خاطر او ماندنی می شود.

البته شاید این کار برای  والدین مشکل باشد و یا حتی مسخره به نظر برسد، اما این ساده ترین راهی است که شما می توانید بکن نکن ها را از راهی که برای بچه راحت تر است و خودش هم انجام می هد، انجام دهید.

به علاوه خانه شما باید قوانینی داشته باشد که در عین یاد دادن چیزی به فرزندانتان، زندگی در آن خانه، هم راحت و هم خوب باشد. بنابراین خیلی مهم است که شما پدر و مادر ها با هم تبادل نظر کنید که می خواهید چه قوانینی در خانه داشته باشید.آن وقت، آن قوانین را بدون این که مداومت رعایت آن ها را از دست بدهید به مرحله اجرا در آورید.

البته در مورد رعایت قوانین، نه دمدمی مزاج باشید و نه این که با یکدیگر در مورد قوانین اختلاف نظر داشته باشید. زیرا بچه ها از اختلاف نظر پدر و مادر ها، نهایت سوءاستفاده را می کنند و معمولا به دنبال کسی می روند که قانون را زیر پا گذاشته واجازه دهد کودک هر کار که دوست دارد انجام دهد. این کار لطف کردن به کودک نیست بلکه در حقیقت ناخواسته با او دشمنی کردن است.

فقدان یک چهارچوب و نداشتن حد و حدود در زندگی

البته در بسیاری از موارد والدین کودکان را آزاد می گذارند، چون حوصله سر و کله زدن با آن ها را ندارند. باید بدانیم که رفتار های آزاد گرایانه ما در حقیقت عواقبی جز بلبشویی فکری برای فرزندانمان به بار نمی آورد.

چیزی را که باید در این جا به آن توجه کرد این است که قوانین شما در خانواده نباید آن قدر سخت باشد که  عمل کردن به آن ها در نهایت غیر ممکن شود. هر قانونی باید در مواقع ضروری قابلیت انعطاف داشته باشد، اما این انعطاف پذیری باید با صلاحدید پدر و مادر انجام شود نه این که فرزندان سر خود قانون را نقض کنند.

منبع کتاب "هفت اشتباه بزرگ پدران و مادران در تعلیم و تربیت فرزندان" نوشته دکتر لیلا هاشمی

نظرات بسته شده است.