حذف نام همسر از شناسنامه!!

مقدمه

افراد زیادی هستند که بعد از طلاق خواهان حذف نام همسر از شناسنامه خود هستند. با توجه به اینکه یک زوج از هم جدا شده اند ولی هرگاه نظرشان به شناسنامه می افتد، یاد و خاطر دوران تلخ طلاق و جدائی برایشان تداعی می شود و این هنگام است که درصدد آن بر می آیند تا راهی بیابد که بتوانند نام همسر خود را از شناسنامه شان پاک کنند، چرا که تمایلی به ماندن نام همسر سابق خود در شناسنامه ندارند.

قانون حذف نام همسر از شناسنامه

قانونگذار در جهت حمایت نسبی از زن و مرد در برابر جامعه، مقرراتی را در خصوص حذف کردن نام همسر از اسناد سجلی زن و مرد وضع نموده است.تنها قانون حذف نام همسر از شناسنامه، ماده ۳۳  قانون ثبت احوال می شود که مقرر کرده است: «کلیه وقایع ازدواج و طلاق یا مرگ زوج یا زوجه و رجوع و بذل مدت و فسخ نکاح باید در دفاتر ثبت کل وقایع ثبت شود ولی در شناسنامه به شرح ذیل انعکاس خواهد یافت:در المثنی شناسنامه مرد یا زن آخرین نکاح و طلاق و یا بذل مدت و در صورت تعدد زوجات آن تعداد ازدواج که به قوت خود باقی است منعکس خواهد شد. ازدواج و طلاق غیر مدخوله در المثنی شناسنامه درج نخواهد شد.»

 با توجه به ماده ۳۳ قانون ثبت احوال، فقط زن و شوهری که بین ایشان نزدیکی واقع نشده باشد پس از طلاق می توانند در شناسنامه المثنی نام همسر قبلی و ازدواج و طلاق مربوط به آن را از بین ببرند.

حذف نام همسر از شناسنامه
رویه عملی

علی رغم اطلاق ماده قانونی مذکور که شامل مردان و زنان می شود سازمان ثبت احوال در بخشنامه ۴۳۲۰/۱ مورخ ۱۳۷۰/۱۰/۱۴ فقط در المثنی شناسنامه زن در صورت مدخوله نبودن، ازدواج و طلاق سابق را حذف می کرد و اگر زوج برای تعویض شناسنامه به استناد حکم دادگاه مراجعه می کرد درخواست او را نمی پذیرفتند اما این بخشنامه بر طبق دادنامه شماره ۱۸۳ مورخ ۸۱/۶/۱۰ هیات عمومی دیوان عدالت اداری ابطال گردیده است.

متن رای هیات عمومی دیوان چنین است: «حکم مقرر در قسمت آخر ماده ۳۳ قانون ثبت احوال کشور که علی رغم عموم و اطلاق حکم مقنن عدم درج ازدواج و طلاق غیر مدخوله در المثنی شناسنامه زوجین است بنابراین مفاد بخشنامه به شماره ۴۳۲۰/۱ مورخ ۱۳۷۰/۱۰/۱۴ سازمان ثبت احوال کشور که علی رغم عموم و اطلاق حکم مقنن عدم درج ازدواج و طلاق غیر مدخوله را منحصراً در المثنی شناسنامه زوجه پذیرفته و در نتیجه دایره مشمول قانون را محدود و تضییق کرده است خلاف قانون تشخیص داده می شود و بر تجویز قسمت دوم ماده ۲۵ قانون دیوان عدالت اداری ابطال می گردد.»

بنابراین پس از این رأی هیات عمومی دیوان عدالت اداری در صورتی که زن غیر مدخوله باشد و طلاق به آن شرایط صادر شود مرد نیز می تواند با دریافت شناسنامه المثنی نام همسر قبلی و طلاق ثبت شده را از شناسنامه حذف نماید. در خصوص حذف نام زوج از شناسنامه زوجه نیز شرط غیرمدخوله بودن باید وجود داشته باشد و با حکم دادگاه مبنی بر عدم نزدیکی اداره ثبت مبادرت به صدور شناسنامه المتنی می نماید.

 

 اقدام به حذف نام همسر قبلی از شناسنامه علاوه بر کاهش بار روانی موجود، موجب ارائه راحت تر شناسنامه در جاهای مختلف است، چه اینکه عمدتاً مسائلی اینچنینی در زمره خصوصی ترین مسائل افراد است و دلیلی ندارد که همگان از آن ها با خبر باشند. این در حالی است که با صدور گواهی تجرد باید بیان داشت که زن و مرد پیش از ازدواج می توانند با اخذ گواهی تجرد از ازدواج قبلی همسر آینده خود مطلع شوند.

 

طرح یک ایراد

در مورد حذف نام زن یا مردی که فوت نموده است باید بیان داشت که اگر همسر فردی فوت کند، در صورت ثبت شدن ازدواج، فرد می تواند با مراجعه به ادارات ثبت احوال نسبت به حذف نام همسر فوت شده از شناسنامه اش اقدام و نام همسر فوت شده را از شناسنامه اش حذف کند.

این در حالی است که عمده ایرادی را که می توان نسبت به این مقرره وارد نمود این می باشد که هیچ اشاره ای به فرزندان نشده است، چه اینکه مطابق اطلاق مقرره فوق حذف نام زن یا مرد از شناسنامه دیگری یا خود حتی در صورت وجود فرزند نیز امکان پذیر خواهد بود، هرچند که نام پدر یا مادر در شناسنامه فرزندان درج خواهد شد.

حذف نام همسر از شناسنامه
طرح یک مسئله

سوالی که مطرح می شود این است که  اگر زن قبلا ازدواج داشته و طلاق گرفته است ولی در ازدواج دوم تا قبل از نزدیکی با شوهر  طلاق بگیرد، می تواند از این ماده قانونی استفاده کند؟ به نظر می رسد جواب مثبت باشد اگر زوجین در این مسئله توافق داشته باشند که زناشویی بین ایشان واقع نشده است و بدان اقرار کنند زوجه در این ازدواج غیر مدخوله محسوب می شود و زوجین به این طریق می توانند از اداره ثبت تقاضای شناسنامه المثنی بدون درج ازدواج و طلاق قبلی کنند. اما توجه داشته باشید که بیشتر دادگاه های خانواده غیر مدخوله را صرفا دوشیزه در نظر می گیرند و با نظر بالا مخالف می باشند.

پس در صورتی می توان تعویض شناسنامه بعد از طلاق توافقی را درخواست کرد که در رأی منعکس شده باشد که زوجه غیر مدخوله است و طلاق بائن غیر مدخوله باشد. و رویه دادگاه ها در خصوص زوجه ای که اظهار می کند باکره است این است که او را به پزشکی قانونی معرفی می کنند تا گواهی بکارت اخذ نماید.

پیشنهاد ما: حضانت طفل پس از طلاق
حتما ببینید: آشنایی با مفهوم نفقه
بهتر است بدانید: استقلال مالی زنان

 

 

منبع گروه وکلای پارسای سایت نمناک

نظرات بسته شده است.